Ciliegia nera di Mierlo

Arca del Gusto
Torna all'archivio >

Zwarte van Mierlo

La varietà di ciliegie Zwarte van Mierlo ha la forma di un cuore ed è di colore nero, con un picciolo piuttosto corto. È succosa, con un gusto forte e leggermente amaro, quando arriva a maturazione non si rovina facilmente; i coltivatori possono quindi lasciarla qualche giorno in più sulla pianta. Questa varietà di ciliegie è famosa per il suo gusto, che deriva dall’elevato contenuto di gesso nei terreni in cui viene coltivata nella zona di Mierlo. È una ciliegia perfetta per essere consumata fresca, ma è anche ottima per essere utilizzata nella preparazione dei pancake (come i famosi kirzestreuf). I terreni più adatti alla sua coltivazione prevedono circa un metro di terreno nutriente sotto il quale dovrebbe trovarsi della sabbia dove possono espandersi le radici delle piante.

Il numero di frutteti di ciliegio con fusto alto è in costante declino, questo perché le ciliegie che crescono sulle piante più alte sono più esposte sia alle intemperie, sia agli uccelli, oltre ad essere più difficili e costose da raccogliere. I coltivatori scelgono quindi sempre più frequentemente piante nane, che possono crescere sotto serre con teli in plastica ed essere trattate con insetticidi, fertilizzanti e altre sostante chimiche. Con queste piante la fase di raccolta è anche più semplice. La scomparsa dei frutteti di ciliegio a fusto alto significa che saranno sempre meno comuni le ciliegie dal sapore intenso e libere da sostanze chimiche; spariranno anche paesaggi magnifici che saranno sostituiti da serre in plastica. Inoltre, la stagione di raccolta tradizionale delle ciliegie si intrecciava con la cultura locale, momenti che saranno invece sempre meno comuni. In passato si scacciavano gli stormi di uccelli con il rumore di latte e lattine, mentre per la raccolta si riunivano interi villaggi, arrampicandosi su lunghe scale e ricevendo anche l’aiuto di braccianti itineranti che si spostavano di regione in regione e di frutteto in frutteto.

Il commercio di frutta ebbe inizio a Mierlo all’inizio del XX secolo, i frutteti di ciliegie ebbero particolare successo, al punto che nel 1918 fu inaugurato un mercato all’asta proprio per il commercio delle ciliegie. Nonostante il mercato esista ancora oggi, a Mierlo si conta solo più un frutteto di ciliegie di circa 150 piante, di cui solo 80 della varietà Zwarte van Mierlo. In passato il periodo di raccolta veniva celebrato con un festival e con un’importante gara ciclistica, con il tempo poi i cambiamenti dei livelli dell’acqua e l’espansione della cementificazione del suolo hanno fatto si che i frutteti venissero drasticamente ridotti, riducendo molto anche le celebrazioni delle comunità locali.

Torna all'archivio >
Kersen - misschien wel het lekkerste Nederlandse fruit. Van juni tot en met augustus zo'n beetje is het kersentijd in Nederland. Veel oude en nieuwe hoog- en laagstamrassen volgen elkaar op in de oogstperiode, zodat we lang kunnen genieten van vers fruit uit onze directe omgeving. De Ark van de Smaak Commissie heeft tien hoogstam kersenrassen geselecteerd voor opname in de Ark van de Smaak. Het gaat om rassen die van oudsher in Nederland geteeld zijn en die opvallen door hun smaak, aroma, uiterlijk en toepassingsmogelijkheden.

Een aantal wordt al sinds eeuwen geteeld op de stroomruggen van de Kromme Rijn. Andere komen meer voor in andere regio’s als de Betuwe, Brabant en Groningen. Soms zijn ze oorspronkelijk afkomstig uit andere streken of landen, maar hebben ze door de specifieke kwaliteiten van de grond (terroir), zelf ook specifieke lokale kwaliteiten gekregen.

Het gaat om de volgende tien rassen (in volgorde van oogsttijd): 
 
Vroege Duitse of Vroege van Spithoven (middelgroot, donkerrood, vlezig, zoet)
Maaikers of Meikers (klein, donkerrood, zacht, rond, fris van smaak)
Variks Zwart (klein, zeer donker, zacht, zoet)
Mierlo's Zwart (klein, donker, zacht, zoet)
Westerleesche Kriek (middelgroot, helderrood, stevig, rins tot zuur)
Wijnkers (middelgroot, donker, glanzend, sappig, zoet)
Hedelfinger (groot, helderrood, stevig, zoetzuur)
Spekkers (klein, in veel kleuren van geel tot donker oranje, stevig, rins)
Inspecteur Löhnis (klein tot middelgroot, donker, langwerpig, stevig, zoet)
Morel (klein tot middelgroot, helderrood, steig, zuur)
 
Er zijn steeds minder kersenboomgaarden met hoogstamfruit. Hoogstamfruit is kwetsbaarder voor weersinvloeden en vraat door vogels en de pluk is moeilijk en kostbaar. Kersentelers gaan daarom steeds meer over op laagstamfruit, dat onder plastic geteeld kan worden, bespoten kan worden en makkelijker te plukken is. Met het verdwijnen van de boomgaarden met hoogstamkersen gaan onbespoten kersen met een meer intense smaak verloren, wordt landschappelijke schoonheid vervangen door homogene plastic kassen en verdwijnt een teeltmethode die met veel lokale cultuur omgeven was (gemengd bedrijf; het “heuen” = het verjagen van de spreeuwen met rammelende blikken; de seizoenspluk op lange ladders waar het hele dorp bij betrokken was en waar reizende plukkers voor langskwamen). 
 
In de tuin van het Rijksmuseum in Amsterdam kunt u de Nationale Kersenreeks zien, die bestaat uit het merendeel van bovengenoemde rassen. Zij laat zien van links naar rechts hoe acht rassen van vroeg tot laat elkaar opvolgen in bloei en vervolgens van vroeg tot laat rijpen. Heel wat anders dan de altijd even rode Griekse kersen in de supermarkt.

Mierlo’s Zwart
Sappige, friszure, ietwat bittere zwarte hartvormige kers. Weinig barstgevoelig. Telers kunnen de kersen daarom gerust een paar dagen laten hangen als ze al rijp zijn. De vruchten hebben heel donkerpaars sap. Pas op met knoeien, want je krijgt de vlekken er niet meer uit.
Herkomst: Mierlo, Noord-Brabant. Begin 20ste eeuw komt in Mierlo de fruitteelt en fruithandel op gang. Vooral de kersen doen het goed in de boomgaarden. De ‘Echte Mierlose Zwarte’ heeft grote bekendheid en waardering. In 1918 werd een grote veiling opgericht die 'De Kerseboom' heette en oorspronkelijk bedoeld was om de kersen te verhandelen. Deze veiling is er nog steeds. In Mierlo is er nu nog slechts één boomgaard (die van Van der Linden aan de Eendenpoel) die zo’n honderdvijftig bomen telt waarvan tachtig Mierlose Zwarte. Vijftig oude bomen (40 tot 50 jaar) en dertig jonge geënte exemplaren. Wel staan her en der in Mierlo en omgeving losse exemplaren.
Ook was er een Kersenoogstfeest en een belangrijke wielerklassieker, de Kersenronde en diverse carnavalsverenigingen (De Spruwwejagers) en blaaskapellen met namen als De Kersenlanders.
Helaas kwam er vrij abrupt een einde aan deze mooie tijd. Bij de ruilverkaveling was er iets veranderd aan de grondwaterstand, waardoor bomen massaal stierven. Andere boomgaarden werden gekapt om plaats te maken voor nieuwbouw en ook werd het steeds moeilijker om plukkers bereid te vinden voor een paar centen de lange ladder te bestijgen. Hierdoor verdween de ene na de andere boomgaard. In 1959 werden de laatste kersen geveild en het laatste Kersenoogstfeest werd in 1971 gevierd. De 2000 bomen in het dorp trokken soms wel 60.000 bezoekers per jaar. Nu zijn er weer bijna 1000 kersenbomen in het dorp.
De Mierlose Zwarte is een matig grote, hartvormige kers met een korte steel. Hij heeft een vrij sterk, volgens sommigen zelfs een ietwat zuur aroma en is niet zelfbestuivend. Early Rivers, Udense Spaanse of Varikse Zwarte zijn goede bestuivers.
De kers is beroemd vanwege de bijzondere smaak. De smaak wordt bepaald door de bodemsamenstelling in Mierlo die van een bijzonder kalkgehalte is. De Mierlose Zwarte houdt van een bodem een meter zwarte aarde en daaronder het gele zand. De wortels kunnen dan goed uitgroeien. Het is een heerlijk kers voor uit de hand of in de pannenkoek, de onovertroffen kirzestreuf (kersenpannenkoek).
Zie voor kersenroute: https://www.ivn.nl/sites/ivn/files/afdeling-contentpagina/%5Bsite:current-group:label%5D/bestanden/IVN%20Kersenbloesemroute%20Mierlose%20zwarte%202014.pdf

Territorio

NazioneOlanda
Regione

Gelderland

Noord-Brabant

Utrecht

Area di produzione:Mierlo

Altre informazioni

Categorie

Frutta fresca, secca e derivati

Segnalato da:Rene Zanderink for the Dutch Ark of Taste Commission